Hukukun Yardımcı Kaynakları ve Spor Hukukunun Gelişimi

Hukuk ve Türk Spor Hukukunun Gelişimi

Spor hukuku, kendine özgü (sui generis) yapısıyla hukuk düzeni içinde ayrı bir yere sahiptir. Bu alanı doğru anlamak için öncelikle kamu hukuku ve özel hukuk ayrımını kavramak gerekir.

Kamu Hukuku ve Özel Hukuk

Genel kabul gören sınıflandırmaya göre hukuk, kurallarının özelliklerine göre iki ana bölüme ayrılır: kamu hukuku ve özel hukuk. Kamu hukuku, devlet ile bireyler veya devletin kendi kurumları arasındaki ilişkileri düzenler; devlet, kamu yararını temsil ettiği için birey karşısında üstün konumdadır. Bu nedenle kamu hukukunda tarafların eşitliği ve irade serbestliği ilkeleri söz konusu değildir. Kamu hukukunun alt dalları arasında anayasa hukuku, idare hukuku, ceza hukuku, ceza muhakemesi hukuku, vergi hukuku ve devletler genel hukuku yer alır.

Özel hukuk ise bireylerin ve bireylerin oluşturduğu toplulukların kendi aralarındaki ilişkileri eşit şartlar altında düzenler. Bu alanda irade serbestisi ve tarafların eşitliği esastır. Medeni hukuk, borçlar hukuku, ticaret hukuku, devletler özel hukuku, iş ve sosyal güvenlik hukuku, medeni usul hukuku ile icra ve iflas hukuku özel hukukun başlıca dallarıdır.

Hukukun Kaynakları ve Yardımcı Kaynaklar

Hukukun kaynakları, kuralların ortaya çıkış biçimine göre asli ve yardımcı kaynaklar olarak ikiye ayrılır. Asli kaynaklar yazılı hukuk ile örf ve âdet hukukudur; yardımcı kaynaklar ise doktrin ve içtihatlardır. Türk Medeni Kanunu'na göre hâkim, kanunda hüküm bulunmayan durumda örf ve âdet hukukuna, o da yoksa kendisi kanun koyucu olsaydı nasıl karar verecek idiyse ona göre hareket eder. Hâkim karar verirken bilimsel görüşlerden ve yargı kararlarından yararlanır. Bu noktada doktrin ve içtihatlar hukukun yardımcı kaynaklarını oluşturur.

Spor Hukukunda Güncel Yaklaşımlar

Türkiye'de spor ve spor hukuku, Cumhuriyet'in ilk yıllarından itibaren mevzuat açısından sürekli bir gelişim göstermiştir. Sporun özerk yapısı ve uluslararası kurallara bağlılığı, spor hukukunu diğer hukuk dallarından ayrıştırmaktadır. Spor hukuku; idari, cezai ve özel hukuk unsurlarını bir arada barındıran disiplinler arası bir alan olarak güncelliğini korumaktadır. Bu çerçevede hukukun yardımcı kaynakları, spor uyuşmazlıklarının çözümünde ve spor mevzuatının yorumlanmasında önemli bir işlev üstlenmektedir.

• Kamu hukukunda devlet üstün konumdayken özel hukukta taraflar eşittir.
• Hukukun yardımcı kaynakları doktrin ve içtihatlardan oluşur.
• Spor hukuku, sui generis yapısıyla farklı hukuk dallarının kesişiminde yer alır.
• Hâkim, uyuşmazlıkta kanun hükmü yoksa örf ve âdet hukukuna, o da yoksa kendi takdirine göre karar verir.